ชื่อ – ชนิด พันธุ์
มะหาด หรือ หาดขนุน,ปวกหาด,หาด,ฮัด,มะหาดใบใหญ่,กาอย,ตาแป,ตาแปง,เซยาสู้
ชื่อวิทยาศาสตร์
Artocarpus Lakoocha Roxb
ประวัติ
ถิ่นกำเนิดในเขตร้อนของภูมิภาคเอเชียใต้ เช่น อินเดีย ศรีลังกา และ บังคลาเทศ แล้วมีการแพร่กระจายพันธุ์ไปในเขตร้อนของประเทศแถบเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ พม่า,ไทย,ลาว,กัมพูชา,มาเลเซีย เป็นต้น โดยทั่วไปแล้ว มักพบมะหาดขึ้นทั่วไปในที่กึ่งโล่งแจ้งตามป่าดงดิบ ปาเต็งรัง ป่าเบญจพรรณ และป่าหินปูน
รูปร่าง รูปทรง ( ต้น ราก ใบ ดอก ผล )
- ต้นมะหาด จัดเป็นต้นไม้ขนาดใหญ่ ชนิดไม่ผลัดใบ โดยมีความสูงประมาณ 15-30 เมตร ลำต้นมีลักษณะเปลาตรง ทรงพุ่มกลมแผ่กว้าง เปลือกลำต้นสีดำแกมน้ำตาล ผิวขรุขระแตกเป็นสะเก็ดเล็กๆ ตามร่องเป็นแนวยาว และบริเวณเปลือกลำต้นที่มีผิวหยาบมักมียางไหลซึมออกมา รวมถึงบริเวณกิ่งอ่อน หรือยอดอ่อนด้วย ซึ่งน้ำยางที่ไหลซึมออกมามักจะแห้งติดที่บริเวณกิ่ง
- ลักษณะใบมะหาดเป็นใบเดี่ยว ออกเรียงสลับแนวระนาบเดียวกัน ใบรูปไข่หรือรูปทรงรี โคนใบมนหรือแหลมกว้าง ส่วนปลายใบมนหรือเป็นติ่งแหลม ขอบใบเรียบหรืออาจเป็นคลื่นเล็กน้อย ใบมีความกว้างประมาณ 5-20 เซนติเมตร และยาวประมาณ 10-30 เซนติเมตร ผิวด้านบนมีขนปกคลุมเล็กน้อย ส่วนด้านล่างมีสีเขียมอมสีเทา อย่างไรก็ตามขนที่ปกคลุมจะเกิดขึ้นกับใบอ่อนเท่านั้น เมื่อใบแก่ขนเหล่านั้นจะร่วงหลุดไปจนหมดทำให้ผิวใบเกลี้ยง เส้นขอบใบมีประมาณ 8-20 คู่ เส้นย่อยจะเห็นได้ชัด ก้านใบยาวประมาณ 2-3 เซนติเมตร
- ดอกมะหาด มีลักษณะการออกดอกเป็นช่อ ออกดอกกระจุกกันแน่นกลม ดอกมีสีเหลืองหรือสีชมพูอ่อน และจะออกดอกตามซอกใบ ดอกแยกเพศอยู่ในต้นเดียวกัน และอยู่คนละช่อ ช่อดอกเพศผู้มีลักษณะกลม ออกดอกเป็นช่อเดี่ยวตามซอก ช่อยาวประมาณ 0.8-2 เซนติเมตร โคนจะเชื่อมติดกันเป็นหลอด ส่วนเกสรตัวเมียมีลักษณะเป็นรูปไข่ สีเหลืองอ่อน ออกที่บริเวณกลีบช่วงบน ขนาดความกว้างประมาณ 1.2-2 เซนติเมตร และมีความยาวประมาณ 1.2-2.3 เซนติเมตร ก้านช่อยาว2.5-3.5 เซนติเมตร กลีบเลี้ยงมีทั้งหมด 4 กลีบ ดอกต้นมะหาดจะออกดอกในช่วงเดือนกุมภาพันธ์ถึงเดือนเมษายน
- มะหาดมีลักษณะการออกผลเป็นรูปทรงกลมที่ค่อนข้างเบี้ยวเล็กน้อยมีตะปุ่มต่ำ ผลสดภายในมีเนื้อ รสชาติหวานอมเปรี้ยวสามารถนำมารับประทานได้ ผลมีสีเหลือง เส้นผ่าศูนย์กลางประมาณ 5-8 เซนติเมตร ก้านผลยาวประมาณ 1.2-3.8 เซนติเมตร เมื่อผลอ่อนจะมีสีเขียว ผลแก่จะมีสีเหลืองอ่อนไปจนถึงสีส้ม ภายในผลมีเมล็ดจำนวนมาก เมล็ดของมะหาดมีรูปขอบขนานเกือบกลม เมล็ดสีน้ำตาลเทา ขนาดประมาณ 1.2 เซนติเมตร ซึ่งมะหาดจะติดผลในช่วงเดือนมีนาคมไปจนถึงเดือนพฤษภาคม
ความสูงเมื่อเจริญเติบโตเต็มที่
สูง 15 – 30 เมตร
ความกว้างทรงพุ่มเมื่อโตเต็มที่
ทรงพุ่มกว้าง 8 – 10 เมตร
ความต้องการแสง
- ต้องการแสงแดด 100%
ความต้องการน้ำ
- รดน้ำ 4 – 5 วัน/ครั้ง ให้ชุ่ม
ชอบดินประเภท
- ชอบดินทราย ดินร่วนปนดินทราย
ประโยชน์การใช้สอย
- ผลสุก สามารถนำมารับประทานได้ เนื่องจากมีรสชาติที่หวานอมเปรี้ยวอร่อย
- ใบอ่อนของมะหาดสามารถนำมาต้มจิ้มน้ำพริกรับประทานได้
- เปลือกของมะหาดใช้ในการรักษาสิว
- ใยของเปลือกสามารถนำมาทำเป็นเชือกได้
- รากมะหาด เมื่อนำมาสกัดสามารถใช้แทนสีธรรมชาติในการย้อมผ้าได้
- เนื้อไม้มะหาด มีสีน้ำตาลแกมสีเหลืองอ่อน และไม้มะหาดเนื้อแข็งมีความหยาบ แข็งแรง เหนียว ทนทานมาก สามารถนำมาเลื่อยไสกบตกแต่งหรือนำไปแปรรูปใช้ประโยชน์ได้หลากหลาย เช่น ทำเฟอร์นิเจอร์ เสาบ้าน ตง คาน รอด แผ่นพื้น เป็นต้น นอกจากนั้นยังสามารถนำมาทำเป็นเครื่องมือทางการเกษตรได้อีกด้วย
การเก็บเกี่ยว
- ออกดอกในช่วงเดือนกุมภาพันธ์ถึงเดือนเมษายน
- ติดผลในช่วงเดือนมีนาคมไปจนถึงเดือนพฤษภาคม
การขยายพันธุ์
- การเพาะเมล็ด
คลิกเพิ่มเพื่อน! แจ้งเตือนบทความใหม่ก่อนใคร ฟรี!!
ดูข้อมูลเพิ่มเติม
- สารบัญ
