เห็ดขอนขาว
มีชื่อวิทยาศาสตร์ว่า Lentinus squarrosulus Mont.
ชื่อวงศ์ POLYPORACEAE
ชื่อสามัญ เห็ดขอนขาว
ชื่ออื่น เห็ดขอนขาว
ซึ่งในธรรมชาติมักพบขึ้นบนไม้เนื้อแข็ง
สูตรอาหารที่ 1
- ขี้เลื่อยแห้ง (ไม้ยางพารา ไม้มะขาม) 100 กิโลกรัม
- รำละเอียด 7 กิโลกรัม
- ปูนขาว 1 กิโลกรัม
- ยิปซั่ม 1 กิโลกรัม
- ผสมน้ำปรับความชื้น 60 – 70 เปอร์เซ็นต์
สูตรอาหารที่ 2
- ขี้เลื่อยไม้เบญจพรรณ 100 กิโลกรัม
- แอมโมเนียมซัลเฟต 1 กิโลกรัม
- ปูนขาว 1 กิโลกรัม
- ผสมส่วนผสมทั้ง 3 ชนิด หมักกับน้ำ 2-3 เดือน กลับกองประมาณ 3–4 ครั้ง นำไปผสมกับรำละเอียด 3 กิโลกรัม ( หรือเพิ่มน้ำตาลทราย 2 กิโลกรัม )
- ปรับความชื้นประมาณ 50–55 เปอร์เซ็นต์
วิธีเพาะ
- บรรจุอาหารเพาะลงในถุงพลาสติกทนร้อน กดให้แน่นสูงประมาณ 2/3 ของถุง
- รวบปากถุง สวมคอพลาสติก พับปากถุงลงมา ดึงให้ตึง รัดยางให้แน่นอุดด้วยสำลีหุ้มทับด้วยกระดาษ หรือฝาครอบพลาสติก + จุกประหยัดสำลี
- นำไปนึ่งฆ่าเชื้อที่อุณหภูมิ 90-100 องศาเซลเซียส สม่ำเสมอเป็นเวลา 4 ชั่วโมง
- นำถุงอาหารที่นึ่งฆ่าเชื้อแล้ว มาใส่หัวเชื้อเห็ดที่เตรียมไว้โดยทั่วไป จะเลี้ยงในเมล็ดข้าวฟ่างเขย่าให้เมล็ดข้าวฟ่างกระจายออก และใส่ลงในถุงอาหารประมาณถุงละ 15-20 เมล็ด โดยปฏิบัติในที่สะอาด ไม่มีลมโกรก เพื่อป้องกันการปนเปื้อนของเชื้อโรคและแมลง
- นำไปวางในห้องบ่มเชื้อ โรงเรือนหรือสถานที่สำหรับบ่มเส้นใยอุณหภูมิประมาณ 28-32 องศาเซลเซียส เพื่อให้เส้นใยเจริญ การเจริญของเส้นใยเห็ดขอนขาวมีระยะเวลาการเจริญทางเส้นใย ตั้งแต่เพาะเชื้อจนเริ่มให้ดอกเห็ดเฉลี่ย 30–35 วัน
โรงเรือนเปิดดอก
โรงเรือนเปิดดอกเห็ดขอนขาว ควรให้มีแสงผ่านเข้าภายในโรงเรือนได้ประมาณ 60-70 เปอร์เซ็นต์ มีช่องเปิด-ปิด สำหรับถ่ายเทอากาศ อาจกรุด้วยแผงคาหรือพลาสติก หรือตาข่าย พรางแสงและในกรณีฤดูฝนควรมุงหลังคาด้วยวัสดุกันน้ำ
การเปิดถุงและการกระตุ้นให้เกิดดอก
เปิดจุกสำลีออกแล้วตัดปากถุงให้ชิดหน้าก้อนเชื้อ และให้ความชื้นโดยการให้น้ำในโรงเรือนและบริเวณก้อนเชื้อ ให้มีความชื้นสัมพัทธ์ 70–80 เปอร์เซ็นต์
ระวังอย่าให้น้ำขังในถุง รดน้ำผ่านถุงหรือละอองฝอยปรับโรงเรือนให้มีสภาพร้อนชื้น อุณหภูมิประมาณ 33-36 องศาเซลเซียส หรือใช้แผ่นพลาสติกคลุมก้อนเชื้อไว้ประมาณ 2-3 วัน ดอกเห็ดจะเริ่มงอก จากนั้นเปิดแผ่นพลาสติกออก ปรับอุณหภูมิในโรงเรือนให้ลดลงมีอากาศถ่ายเทได้ดีความชื้นสัมพัทธ์ 60–70 เปอร์เซ็นต์ มีแสงสว่างปานกลาง เพื่อให้ดอกเห็ดเจริญเติบโตต่อไปในระหว่างให้ผลผลิตแต่ละครั้ง เส้นใยเห็ดจะพักตัวประมาณ 15 -20 วัน
การเก็บดอกเห็ด
ควรเก็บส่วนต่างๆของดอกให้หลุดออกจนหมด เพื่อป้องกันการเน่าเสียจากเศษหรือส่วนของดอกเห็ดที่เหลือติดค้างอยู่ที่ก้อนเชื้อ ดอกเห็ดอ่อนจะมีราคาสูงกว่าดอกเห็ดที่บานเต็มที่ และมีความเหนียวน้อยกว่าเห็ดบานเห็ดขอนขาวควรเก็บดอก ขณะหมวกเห็ดมีเส้นผ่าศูนย์กลาง 1 เซนติเมตร
ดูข้อมูลเพิ่มเติม
- วิธีการเพาะเชื้อเห็ดในอาหารเหลว พี.ดี.เอ. และขยายเชื้อ
- โรงเพาะเห็ดระบบ Evaporative ( EVAP )
- วิธีการเพาะเห็ดขอนขาว
- วิธีการเพาะเห็ดนางฟ้า ( เห็ดนางรมอินเดีย ) เห็ดนางฟ้าภูฐาน ( เห็ดนางรมภูฐาน หรือเห็ดภูฐาน )
- วิธีการเพาะเห็ดสกุลนางรม ( เห็ดนางฟ้า ) : ม. แม่โจ้
- วิธีการเพาะเห็ดหลินจือ ม.แม่โจ้
- วิธีการเพาะเห็ดยานางิ หรือเห็ดโคนญี่ปุ่น
- วิธีการเพาะเห็ดเป๋าฮื้อ
- วิธีการเพาะเห็ดแครง
- วิธีการเพาะเลี้ยงเห็ดฟางวิธีการเพาะเลี้ยงเห็ดฟาง แบบ กอง, โรงเรือน และ ในตะกร้า
- วิธีการเพาะเห็ดเยื่อไผ่ หรือ เห็ดร่างแห
- วิธีการเพาะเห็ดแชมปิญอง หรือ เห็ดกระดุม
- วิธีการเพาะเห็ดเข็มทอง
- วิธีการเพาะขยายพันธุ์ เห็ดเผาะ หรือ เห็ดถอบ : ม.แม่โจ้
- วิธีการเพาะเห็ดหอม หรือเห็ดชิตาเกะ
- วิธีเพาะเห็ดนางรมหลวง หรือเห็ดออรินจิ
- วิธีการเพาะเห็ดหูหนูขาว หรือเห็ดแม่ไก่
- วิธีเพาะเห็ดหูหนูดำหลังขาว หรือเห็ดหูช้าง







